Gamification

Spelelementen in de les zijn goed en leuk om te doen. Het kost vaak veel voorbereiding, maar altijd gegarandeerd succes. Vaak willen leerlingen nl. net even een tandje harder rennen zodra er een spelelement of competitie in de les verpakt zit. Of eigenlijk ... de les verpakt is in een competitie of spel. Leerlingen menen dan dat ze geen 'les' hebben gehad zodra er een spel is gespeeld en dat vind ik leuk! Omdat ze dan toch veel (meer?) van de lesstof mee hebben genomen en mijns inziens beter voorbereid de toets kunnen gaan maken. Ik maak dan ook altijd gebruik van het SMART Board en heb de lesstof verpakt in de vorm van een quiz, die altijd in teamverband wordt gespeeld omdat ik samenwerk en teamspel ook belangrijk vind.
Vaak speel ik zo'n spel aan het eind van de periode of aan het eind van een hoofdstuk, voordat de toets van die periode of hoofdstuk aan bod komt. Ook of misschien wel juist ook met de examenklassen, omdat aan het eind van het schooljaar die leerlingen ook weinig zin hebben om de lesstof nog eens een keer helemaal door te nemen, doe ik al een aantal jaar alleen maar quizzen aan het eind van het schooljaar met de examenleerlingen. Op de SMART Exchange website heb ik twee format-files staan van quizen in SMART Notebook voor op je SMART Board. Die zijn leeg en daar hoef je alleen maar je eigen content in te stoppen:

Ook op de SMART Exchange kun je onderstaande logo-quiz vinden over social media en web 2.0 tools, die met SMART Response af te nemen is. Dat kan individueel of als groep.

Gamification is dus het toevoegen van een spelelement aan je les, zonder dat het curriculum verpakt hoeft te worden in een 'echt spel', waarbij vaak allerlei maatschappelijke problemen en kwesties net alsof besproken en opgelost moeten worden in de vorm van een 'echt spel'. Ik ben van mening dat zodra het niet echt is bij dergelijk onderwijs, kinderen dat doorhebben en de motivatie minder is. Het is immers 'voor nep'. Zodra het 'echt' is en het ook echt uitmaakt wat leerlingen ondernemen, dan is het raak. Als Apple Distinguished Educator heb ik dan veel meer met 'Challenge Based Learning', waar ik uitgebreid kennis mee heb gemaakt tijdens ADE institute in London, UK - 2011.

Spelenderwijs leren zoals beschreven aan het begin werkt mijns inziens dus wel goed, maar als docent moet je jezelf wel veilig voelen om de spel-elementen toe te voegen aan de les. Via deze link kun je het ProfielWerkStuk van Marit van der Louw (6-vwo - Ashram College, 2011) over Entertainment Education downloaden.

Kijk ook op de blog post 'The Big QR-Game' waarbij ik een vorm van gamification beschrijf m.b.v. QR-codes en eXtreme Collaboration.

eXtreme Collaboration

Op dinsdag 4 december 2012 kreeg ik hoog bezoek in mijn lokaal op het Ashram College. Martin de Fockert nam Tobias Windbrake mee om een nieuwe feature - een add-on voor Notebook 11 - te testen. Als SMART Exemplary Educator moet je soms iets eervols doen. ;)

Tobias Windbrake is één van de software developers van SMART - Hamburg*, Duitsland en heeft mede de add-on eXtreme Collaboration ontwikkeld en mij gemaild of ik wilde helpen met het beta-testen van de add-on. Uit Duitsland ingevlogen voor een klein uurtje overleg over de nieuwe add-on, waar ik niets over mocht melden aan derden en/of via de social media, want dit was zoals dat heet NDA (Non-Disclosure Agreement). Als wederdienst moest/kon ik deelnemen aan een online-platform (smarttech.uservoice.com) om zgn. feature requests in te dienen, bruikbaarheid en bugs aan te geven. Hier heb ik gretig gebruik van gemaakt. Gelukkig was er ook nog wat tijd om het uit te proberen met de klas die ik aansluitend les ging geven.

De functie om afbeeldingen in te voegen via eXtreme Collaboration had ik altijd al als beta-tester en eindelijk is het toevoegen van afbeeldingen via eXtreme Collaboration in SMART Notebook 11 nu ook mogelijk voor iedereen. Op de SMART Exchange heb ik een instructie-bestand geplaatst over hoe de eXtreme Collaboration add-on te gebruiken.

Wat is eXtreme Collaboration?

Na het installeren van de add-on XC in Notebook 11 kan er een activiteit opgestart worden, waar leerlingen m.b.v. een smartphone, tablet, laptop of ander apparaat met een browser en internetverbinding meedoen met de activiteit op het SMART Board. Leerlingen kunnen dan tekst of foto’s naar de SMART Notebook-les op het SMART Board sturen, welke ook meteen geordend kan worden op categorie.

De add-on eXtreme Collaboration kun je hier downloaden. Na het downloaden kun je de add-on installeren en zodra je SMART Notebook 11 opstart, kun je meteen gebruik maken van eXtreme Collaboration.

Hoe gebruik ik eXtreme Collaboration?

Je kunt op drie verschillende manieren de leerlingen betrekken bij de les. Je kunt een anonieme sessie doen, leerlingen een naam toe laten voegen aan de sessie en hun bijdrage of een geïmporteerde klassenlijst gebruiken. Deze kun je aanmaken na in te loggen op de website: www.extreme-collaboration.com

Leerlingen loggen via een internet browser in op jouw Notebook-les via http://add2NB/xxxxxxxx, waarbij xxxxxxxx het nummer van de sessie is. Je kunt de tekst of de afbeeldingen op drie verschillende manieren in je Notebook-les op het SMART Board ordenen. Je kunt ze op elkaar laten stapelen of ordenen in een kolom of je kunt de teksten en afbeeldingen een willekeurige plaats geven in je Notebook-les.

Zelf gebruik ik XC in de klas om bijvoorbeeld te brainstormen of antwoorden per team bij een groepsopdracht terug te krijgen. Dit omdat niet elke leerling een eigen apparaat met internet heeft, zet ik het in bij groepswerk. Vanaf volgend jaar hebben we op het Ashram College ook voor leerlingen WiFi en kan ik door BYOD eXtreme Collaboration meer inzetten.

Een idee wat ik heb is om XC in te zetten tijdens een wandel-/fietsexcursie of (foto)speurtocht, waarbij leerlingen vanaf de verschillende locaties m.b.v. mobiel internet foto's en andere content naar het SMART Board in het klaslokaal sturen. Leerlingen moeten nl. op de verschillende locaties foto's maken van verschillende excursieonderdelen en sturen deze als hun 'antwoorden' - voorzien van (groeps)naam via eXtreme Collaboration naar de les. Deze les kan later gedeeld worden met alle deelnemers en zo heeft iedereen alle informatie in één PDF of Notebook-les.

Hier een filmpje van de laatste les aardrijkskunde van het afgelopen schooljaar met 1Ma en 1Mb, waarbij ik naast QR-codes ook eXtreme Collaboration heb ingezet.

Het gebruikersforum voor eXtreme Collaboration vind je hier.

The Big QR-Game

Woensdagavond kreeg ik laat een e-mail van een leerling uit klas 1Mb. Deze klas zou de volgende dag het zesde uur les van mij krijgen, maar had het derde uur een tussenuur en vroeg of ik klas 1Mb tijdens het derde uur les kon geven. Eigenlijk niet, want ik geef dan al les aan een andere 1-vmbo klas, nl. 1Ma. En dat bood nou juist perspectief. Getriggerd door de leerling besloot ik om iig klas 1Mb alvast blij te maken en ze ook uit te nodigen om aardrijkskunde tijdens het derde uur te komen doen. Ze zouden dan totaal met 49 leerlingen in mijn lokaal zijn en ... zeker het vermelden waard: er heerst ook een bepaalde spanning en rivaliteit tussen de twee klassen. Een uitdaging die ik graag aanpak!

Ik wilde er een leuke laatste les van dit schooljaar van maken en besloot om een QR-code quiz tussen de klassen en de groepjes onderling te organiseren. Dat betekende dat ik iig genoeg smartphones met QR-reader/scanner in de klas moest hebben. Aangezien we de les ervoor ook met QR-codes hebben gewerkt, moest dat lukken.

Ongeveer 25 leerlingen per klas, dus vijf groepjes van vijf leerlingen, maakte dat ik voor tien groepjes vragen moest maken, die - als het even kon - gerelateerd waren aan de lesstof die volgende week getoetst zou worden. Ik heb per groepje per klas 5 vragen gemaakt en alle groepjes dezelfde zesde vraag, deze heb ik met behulp van QR-Encoder omgezet in een QR-code en deze 'geplakt' op een blaadje welke de leerlingen uitgereikt hebben gekregen. Na het 'oplossen' van de vijf vragen kregen de leerlingen de opdracht om een foto te maken van hun groepje en die foto net als de antwoorden op de vragen van de QR-code quiz te uploaden naar de Notebook-les op het SMART Board mbv de add-on eXtreme Collaboration.

De groepjes binnen de twee klassen streden onderling om de eerste plaats en de klassen onderling om de beste aardrijkskunde-klas. De twee beste groepjes kregen een ijsje en uiteindelijk heeft klas 1Mb gewonnen, omdat die meer vragen per groepje goed had. Met behulp van het werkboek en de Grote Bosatlas heb ik 25 verschillende vragen gemaakt en de opdrachten kun je hier downloaden.

Benodigdheden:
- smartphones of iPod Touch met QR-code reader (i-nigma) voor de leerlingen (minstens één per team)
- Grote Bosatlas (één per team)
- Laptop, tablet of smart phones om de antwoorden te uploaden naar SMART Notebook-les
- eXtreme Collaboration add-on voor SMART Notebook
- een QR-code generator (try Google)

50 minuten lesstijd bleek wat aan de krappe kant, aangezien de instructie voor 50 man meer aandacht vraagt en het uploaden van de antwoorden mbv eXtreme Collaboration ook tijd vraagt, zeker gezien het feit dat ik maar vijf computers klaar had staan. Het hele feest heb ik gefilmd en die kun je hier bekijken:

Creating Global Learners II

'Internationalisering' is één van de onderwerpen bij aardrijkskunde in 3-vmbo. Voorheen vroegen we van leerlingen zich te verdiepen in een product of merknaam en moesten ze vervolgens uitzoeken hoe het product gemaakt werd - de bedrijfskolom, waar het product gemaakt werd, keerzijdes als kinderarbeid en milieu etc. moesten aan bod komen. Deze praktische opdracht doen we al jaren en aangezien dit het laatste jaar is dat dit onderwerp in de bovenbouw van het vmbo zit en ik dat inmiddels wel een beetje zat ben, heb ik een nieuwe groepsopdracht bedacht en die bleek erg leuk en goed uit te pakken.

Leerlingen moesten contact maken met een schoolklas in het buitenland (naar keuze) en moesten proberen om een beeld te geven van 'hoe ze leven in ...'. Ze konden gebruik maken van een lijst met onderwerpen en een beeld krijgen van de dagelijkse gang van zaken van hun leeftijdgenoten in het buitenland. En hoe exotischer, hoe leuker het onderzoek en de resultaten natuurlijk. De bedoeling was om inzicht te krijgen in hoe hun schooldag eruit ziet met welke vakken etc., maar ook de sporten die ze beoefenen, de huisdieren die ze hebben, de rol van het geloof, mode en kleding, de taal, vrijetijdsbesteding en de (soort) woningen waar ze wonen. Iets wat eigenlijk niet te 'googlen' is. Allemaal opgeleukt met authentieke foto's van het land om dit beeld te verduidelijken. Dit heb ik met m'n beide 3-vmbo klassen (3Ma en 3Mb) gedaan en zo geprobeerd om de wereld op een andere manier in kaart te brengen: #GuerillaGeography.                              Lijst met onderwerpen voor het onderzoek:

Bij het vormen van de groepjes was het belangrijk dat minstens één leerling redelijk tot goed Engels kon spreken en een pré dat er minstens één leerling een contact had in het buitenland. Als dit laatste niet mogelijk was, had ik al een aantal docenten (SMART Exemplary Educators), die klaar stonden om te helpen. Een aantal hebben gebruik gemaakt van hun eigen netwerk en konden snel aan de slag, een aantal wilden graag gebruik maken van mijn netwerk van SMART voorbeelddocenten vanuit de hele wereld. Zo was er o.a. contact met SMART Exemplary Educators en hun schoolklassen uit Miami - USA, Rakovnik - Tsjechië, Madrid - Spanje, Novosibirsk - Rusland en Istanbul - Turkije. Anderen hadden zelf contact gezocht met o.a. Japan, Zwitserland, Curacao, Engeland, Singapore, Canada en Suriname.

Skype met Columbus High School, Miami - FL

Facetime met Emil Waldhauser, Rakovnik - CZ

De leerlingen namen initiatieven om op verschillende manieren contact te zoeken met het buitenland en moesten in hun beste Engels communiceren met de genoemde landen (m.u.v. Curacao en Suriname). Ze hebben Facebook-groepen aangemaakt met o.a. Spanje en Turkije, Skype- en FaceTime-sessies met o.a. de USA, Engeland en Tsjechië gehouden en er is gebruik gemaakt van 'gewoon' e-mail. De leerlingen moesten uiteindelijk een Prezi of een korte film maken van en over hun onderzoek en deze hebben ze de afgelopen week laten zien. De kwaliteit varieerde, maar in het algemeen ben ik zeer tevreden en vonden we het erg leuk om de verschillen te horen en te zien. Ook ik heb veel geleerd.

En helemaal leuk is dat drie groepjes zijn uitgenodigd om 'in real life' eens langs te komen kijken op de betreffende school. Volgend schooljaar gaat dit project voor een aantal leerlingen misschien wel een leuk staartje krijgen ... 

Een aantal prezi's van leelingen uit 3Ma & 3Mb:
Clevedon Community School - Clevedon, UK
Vespucci College - Willemstad, Curaçao
Gymnázium Zikmunda Wintra - Rakovnik, Tsjechië
Hamkachi Highschool - Tokio, Japan
Gymnazium #12 - Novosibirsk, Rusland
Christopher Columbus High School - Miami, Florida
Waterloo Oxford District Secondary School - Baden, Canada

Flip de klas met SMART

SMART Notebook 11
SMART Notebook 11 heeft functies en add-ons om instructie interactief te maken en dus goed te gebruiken bij 'Flip de klas'.

SMART Recorder
SMART Recorder is een functie in SMART Notebook om een screencast van uw les te maken en te delen met studenten.

SMART Response
SMART Response maakt het gemakkelijk om snel feedback van je leerlingen te krijgen en te beoordelen en ook te gebruiken als tool om digitaal te toetsen. Zodra de toets(vragen) de juiste metadatering hebben kan ook heel goed 'learning analytics' toegepast worden en krijg je informatie op maat per leerling. SMART Response VE interactive response systeem is cloud-gebaseerde software waarmee m.b.v. hun smart phone mee kunnen doen met de Notebook-les.
http://smarttech.com/responseVE

SMART interactief Whiteboard
SMART Interactive Whiteboard is het digibord, waarbij de aanraakgevoeligheid mbv de vingers van de leerlingen gebruikt kan worden om te leren.

SMART Exchange
SMART Exchange is de online database waar je SMART Notebook lessen, widgets en activiteiten voor op het SMART Board kunt downloaden.
http://exchange.smarttech.com

SMART Extreme Collaboration
SMART Extreme Collaboration is een add-on die het mogelijk maakt voor leerlingen om hun inbreng in de Notebook-les op het SMART Board te krijgen en samen te werken en communiceren met behulp van hun mobiele apparaten.
http://www.extreme-collaboration.com

SMART Notebook Web
SMART Notebook Web kun je vanuit de browser Notebook-lessen maken en bekijken, zonder dat je daar de software voor hoeft te installeren.
http://smartnotebook.com/

De originele blogpost van Brian Lewis kun je hier vinden: 'The SMART way to FLIP'.

Follow-up OVAC Ouderavond #socialmedia

De eerste follow-up na de presentatie in de aula van 26 mei jl. was op dinsdagavond 4 juni. Er hadden zich tien ouders ingeschreven en er waren tien ouders aanwezig om nader kennis te maken met een stukje Twitter en Facebook. We zijn niet toegekomen aan een zgn. hands-on, maar wel hele leuke inout en vragen van de aanwezige ouders betreffende de gevaren en de beveiliging, de noodzaak van social media, het vakjargon en de rol van school en ouders in de begeleiding van de puber van 2013 in het gebruik van social media en het continu online zijn.

Ik ben gestart met een Response vragenset over welke social media de ouders en hun kinderen gebruiken en hoe ze deze gebruiken. Bij de antwoordopties was ik ervan uitgegaan dat ze allemaal aan de social media zouden zitten, maar ongeveer de helft van de aanwezigen deed niet aan social media en daar waren de mogelijke antwoorden in mijn vragenset niet op voorbereid. Dat moet ik dus even aanpassen voor de volgende sessie. 

Gelukkig blijkt uit gesprekken met de aanwezige ouders dat zij de digitale voetafdruk en de gevolgen daarvan heel serieus nemen en begeleiding ook nodig vinden en dat doen. Op de vraag of de gehele school deze begeleiding zo doet, moest ik negatief reageren. En blijkt dus iets wat ouders wel heel prettig zouden vinden. Vooral ook omdat de ouder het ook vaak niet weet en aangezien school toch een leerfabriek is, vind ik ook eigenlijk dat het onze morele plicht is om leerlingen mediawijs te maken.

Na afloop nog nagepraat met Kartini (ambulante begeleider van de school) over de avond en we vonden het beide een leuke en geslaagde avond. Nog een paar aanpassingen in m'n presentatie en ik ben klaar voor de tweede ronde op donderdag 20 juni!

OVAC Thema-avond Social Media

Op de uitnodiging stond: "De snelle opkomst van de Sociale Media vormt voor school en ouders/verzorgers een grote uitdaging. De jeugd deelt, communiceert en publiceert er vrolijk op los in de Sociale Media wereld. Vaak levert het hen sociale relaties en aandacht op, soms gaat het ook goed mis. We hebben allemaal wel eens gehoord van dreigtweets en het digipesten. Om de digitale generatiekloof enigszins te dichten gaat Boris Berlijn in op de meest voorkomende vormen van de Sociale Media en worden praktijkvoorbeelden besproken."

Naar aanleiding van mijn oproep naar ouders van mijn mondo-leerlingen om Facebook te gebruiken bij de lessen mondo was er één kritische ouder die er meer van wilde weten. Tijdens een heel leuk en goed telefoongesprek hebben we het idee opgepakt om voor alle ouders van het Ashram College een informatieavond te organiseren. Ik ben nl. ook van mening dat we als school leerlingen meer moeten bijbrengen dan het reguliere curriculum en hen dus ook mediawijs moeten maken. De Oudervereniging van het Ashram College (OVAC) had een zelfde soort plan, dus zijn we samen gaan werken. Dit resulteerde in de themavond van donderdag 16 mei in de aula van het Ashram College, waar naar schatting zo'n 120 geïnteresseerde ouders en een paar collega's bij aanwezig waren.

De aula vlak voor aanvang van de themavond

Tijdens deze avond wilde ik vooral focussen op de positieve zaken van social media en hoe dat is te gebruiken in de les. Maar ik moest natuurlijk de gevaren van het onbeperkt delen van privé-zaken door pubers en de verslaving aan de continue stroom van informatie van pubers wel noemen, omdat dat ook de zorg van ouders is. Ouders konden mooi hun ervaringen delen tijdens de informele bijeenkomst, waar ik een aantal discussiemomenten had ingelast en aan het eind van de avond was er de gelegenheid tot napraten onder het genot van een drankje.

Zowel ouders als docenten hebben te maken met pubers die zich niet bewust lijken te zijn van de impact en de vereeuwiging van hun gedrag op internet. Tijdens de les probeer ik de leerlingen zoveel bewust te maken van die digitale voetafdruk en ze wat mediawijsheid bij te brengen. Hierin is de rol van de ouders cruciaal. Met z'n allen een vinger aan de pols houden, om vervelende zaken als grooming, sexting, digipesten, bangalijsten, infobesitas etc. voor te zijn of iig te kunnen begeleiden indien er sprake is van dergelijke vervelende zaken via internet. Maar ook proberen de hoeveelheid informatie te reguleren door beperkingen te stellen aan het internetgedrag, wat niet 24/7 moet. Rust, slaap en verveling zijn nodig om alle informatie een plek te geven en om uiteindelijk de rust te vinden om aan het leren en schoolwerk te gaan. Balans is belangrijk en dat moet altijd bespreekbaar blijven. Op school en thuis.

Met opdrachten en stellingen werden ouders uitgedaagd mee te denken over het vraagstuk “Hoe als ouder om te gaan met het gebruik van Social Media door je kinderen?”. Het was een erg leuke en goede avond. Hoge opkomst van ouders en heel veel actief deelnemende ouders, die uiteindelijk ook hun bijdrage hebben geleverd aan mijn verzoek om input te leveren voor hun wens aangaande een protocol voor het gebruik van social media op school. De uitwerkingen van de opdrachten en stellingen worden op dit moment nog bestudeerd door de organisatie van de bijeenkomst. Zodra dit afgerond is zal er een terugkoppeling naar de aanwezigen plaatsvinden. Wat in ieder geval duidelijk naar voren kwam was dat ouders het belangrijk vinden dat er in het Social Media protocol van de school (in ontwikkeling) een hoofdstuk over (digi)pesten opgenomen zou moeten. Na deze bijeenkomst zullen er nog 3 volgen. In een kleinere 'hands-on' setting zal er dan worden ingezoomd op bijvoorbeeld Facebook en Twitter, maar ook gameverslaving.

De gebruikte Prezi en de Storify van de tweets onder de hashtag #OVAC2013 van de avond.