Projecten aardrijkskunde met klas #ak2Ha

Op de aardrijkskundedag van afgelopen dinsdag erg geïnspireerd geraakt door spreker Daniel-Raven Ellison over zijn visie op aardrijkskunde onderwijs: guerrilla geography en zijn #urban100 project. Dit wilde ik graag toepassen in mijn lessen ... maar hoe. Na een korte conversatie via Twitter heb ik besloten om het 'wijkenproject' van klas 2-havo met mijn klas anders aan te pakken en mee te doen met #urban100 door zgn. urban city walks te maken. Een project wat we al enkele jaren doen, waarbij de leerlingen in groepjes de leefbaarheid van Alphen aan den Rijn middels een YouTube filmpje in kaart proberen te brengen. Met deze klas het aardrijkskundeonderwijs al vele malen eerder anders aangepakt, dus ik maakte ruimte voor het Urban100 project, waarbij de wijk door een stop-motion filmpje van 100(!) foto's in kaart wordt gebracht. De leerlingen waren ook enthousiast om dit te proberen. Vet.

Ondertussen liep het foto-project met de schoolklas van Michelle Marks uit Chicago, Illinois ook nog steeds en zouden we de afsluiting vanmiddag om 15:00u (CET) en 8:00 AM (CST) doen. De try-out via SMART Bridgit werkte goed, maar systeembeheer in Chicago wil niet met Bridgit werken, dus moesten we uitwijken naar een ander programma. We hebben het geluid via Skype gedaan en het bureaublad gedeeld via LogMeIn. Helaas geen webcam mogelijkheid, maar het was erg leuk en ook dit was geslaagd.

De filmpjes van klas #ak2Ha zullen we delen op Twitter via de hashtag #urban100 en later op deze blog. Twee geslaagde projecten op één dag met klas 2Ha. Top!

Mijn eerste #guerrillageography bijdrage.

Docentendag aardrijkskunde - 1931

Het door Malmberg georganiseerde docentencongres voor leraren aardrijkskunde is in congresgebouw 1931 in 's Hertogenbosch. Mijn motivatie lag primair bij de door Adjiedj Bakas verzorgde keynote en de presentatie van Remco Bron over het gebruik van een 'mobile device' in de les bij aardrijkskunde. Adjiedj heb ik al eerder gezien op een ict-conferentie in 2009 en was onder de indruk van zijn visie op de veranderende wereld om ons heen en de rol van technologie bij de globalisering. Remco Bron heb ik ook al eerder gezien tijdens de presentatie van BoekTweePuntNul, waar hij z'n voorliefde voor gadgets en appjes al deelde. Nu zou hij die passie focussen op aardrijkskunde en ik wilde wel weer geïnspireerd worden. Naast de praktische toepassing in mijn eigen lessen, vind ik het ook leuk om dit te delen met anderen op mijn eigen school - het Ashram College - waar we ons natuurlijk ook aan het voorbereiden zijn op het leren in de 21e eeuw en de veranderende leermiddelen. 

Samen met collega Peter Doppen, die ook in de werkgroep leermiddelen zit net als ik, naar Den Bosch met de trein. Door de hevige sneeuwval van de afgelopen maandag, zijn er veel wissels bevroren en bovenleidingen gebroken, met als gevolg dat er veel treinen niet of nauwelijks rijden. Uiteindelijk bereiken we 1931 net op tijd om Adjiedj Bakas de aftrap te zien geven op dit veelbelovende congres.

Adjiedj is een echte optimist en ziet de toekomst lachend tegemoet. Dit in tegenstelling tot zijn sparringspartner Rob Creemers, die ik eerder zag en erg zwartgallig is over de toekomstgesteldheid van onze natuurlijke hulpbronnen, economie, oorlogen, epidemieën en andere ellende. De waarheid zal wel ergens in het midden liggen ... 

Adjiedj focust op de globalisering en de rol van de gewone burger. Er zal een soort burgerwetenschap ontstaan door het juiste gebruik van de web 2.0-tools. Hij voorspelt dat de komende 50 jaar meer zal veranderen dan de afgelopen 30.000 jaar en meent dat de hoeveelheid informatie die onze grootouders moesten verwerken in hun hele leven gelijk is aan de informatie die nu in drie maanden gepubliceerd wordt door de Volkskrant. Dat vraagt nogal wat verwerkingstijd van onze hersenen èn van die van onze leerlingen. Abbas geeft aan dat onze huidige globalisering zal veranderen in slowbalisering. Langzamer en duurzamer om van de zgn. schildpadkapitalisme via erectiekapitalisme op biokapitalisme over te gaan, waarbij we gebruik gaan maken van een  innovatieve, maar duurzame manier van leven. Aldus Abbas. Ik help het hem hopen.

Rob Creemers en Adjiedj Bakas

De eerste sessie was van Remco Bron over het gebruik van nieuwe media in de aardrijkskundeles. Ik verwacht niet heel veel nieuws, maar vind het erg leuk om iemand met passie over dit onderwerp te horen en zien praten. En stiekem hoop ik nog wat mee te pikken. 

En wat denk je? Na een paar bekende en door mij gebruikte tools, deelt Remco hele leuke voor mij onbekende tools en gezien de snelheid van zijn presentatie ben ik erg blij dat  presentatie van Remco gedeeld wordt en hoef ik dus weinig tot niks te noteren. Tijd om te twitteren is er ook niet. Kijk hier voor de presentatie van Remco Bron op slideshare.

De tweede sessie door Eurofysica ging over Labquests en het gebruik van meetapparatuur in de aardrijkskundeles. Weinig vernieuwend, heel duur en erg 1.0. Kon me dus niet echt boeien. Het enige leuke aspect is het feit dat leerlingen hun eigen onderzoek kunnen doen en zelf verschillende zaken in de omgeving kunnen meten. Ik vond de aanwezigheid van een commerciële partij op dit congres eigenlijk ook niet echt passen.

De derde sessie was van Wilem Korevaar, de manager van de online aardrijkskunde community en leraar aardrijkskunde op de Daltonschool in Voorburg. De presentatie ging over het gebruik en toepassingen van de mobiele telefoon bij het vak aardrijkskunde. De zgn. smartphone kent afhankelijk van het OS vele apps, die ook toepasbaar zijn in de aardrijkskundeles. Zaken als online toetsen, augmented reality en het gebruik van QR-codes kwamen aan bod. Voor mij weinig nieuws, maar wel leuk. Vooral de dialoog die aan het eind van de sessie ontstond over de regels en valkuilen die komen kijken bij het gebruik van de mobiele telefoon in de klas. De presentatie van Willem Korevaar kun je hier bekijken.

Dan is het al bijna het einde van de dag en ik twijfel of ik naar de laatste plenaire sessie van Daniel Raven-Ellison ga over Guerrilla Geography, omdat we ook nog terug moeten naar huis door de sneeuw. Gelukkig kiezen we ervoor om te blijven en door de presentatie van Daniel heeft mijn veranderde kijk op het (aardrijkskunde)onderwijs een naam gekregen: #GuerrillaGeography. De alternatieve en eigen manier van kijken naar de wereld met leerlingen en hoe dit in kaart te brengen, spreekt me erg aan en ik besluit me ook bij deze guerrillabeweging aan te sluiten (whatever that means). Naast praten over onderwijs met mijn collega Peter Doppen, waar nu eindelijk tijd voor was, was de inspirerende presentatie van Daniel ongetwijfeld het beste wat de dag van vandaag heeft gebracht. Ik wil gauw naar school en dit met mijn leerlingen delen ... Om in de woorden van Churandy Martina te spreken: "ik ben blij!".

Daniel Raven-Ellison

Storify van de docentendag aardrijkskunde: #akcongres

AWZI met 4-vmbo

Het is voor Nederlandse begrippen koud en heeft gesneeuwd. Toch ben ik van plan om met 4-vmbo door de koude te gaan fietsen naar de afvalwaterzuiveringsinstallatie in Alphen-Zuid om hen daar het e.e.a. te laten zien en te laten beleven. Uiteraard kunnen de leerlingen weer tweets versturen (met vragen) over de AWZI. Ik vermoed dat er weinig met blote handen rond zullen lopen en dus makkelijk het e.e.a. kunnen doen met hun mobiele telefoon.

Piet (gepensioneerde vrijwilliger van Waterschap Rijnland) stond alweer klaar en wist ook deze groep enigszins te enthousiasmeren en te boeien met z'n verhaal over het proces van het zuiveren van zoet afvalwater. 

Het verhaal was duidelijk en heb ik ook nog in kunnen kaderen voor hun exmanenonderwerp 'natuurlijke hulpbronnen', waarbij het begrip duurzaamheid centraal staat. 'In real time' is er weinig getwitterd, zijn er weinig foto's en aantekeningen gemaakt. Daar was het wellicht te koud voor. Ondanks dat geheel geen gemopper van niemand uit de groep en dat maakt dat ik vind dat dit project alweer geslaagd is. In de volgende les maar even de opbrengst van de dag herhalen.

Wat voor nu overblijft zijn de foto's. Bedankt! En om in Piet z'n woorden toe te lichten hoe goed  ze vandaag waren: "de elite van het vmbo ...".

Событие в Образцовой школе SMART

Het is donderdagochtend 20 december 7:56 en er zijn pas 7 leerlingen van klas 2Ha in mijn lokaal. Over 4 minuten begint de afsluiting van het samenwerkingsproject met een klas van Gymnasium #12 uit Novosibirsk, Rusland in de vorm van een quiz. Door het tijdsverschil met Novosibirsk (het is daar 13:56) moeten de leerlingen zo vroeg aanwezig zijn op school. Ik heb twee lessen geleden gevraagd aan de leerlingen of ze extra vroeg op school wilden komen, zodat we het project konden afsluiten. Dat was meer een mededeling dan een vraag, waardoor ik nu ernstig twijfel of ze er wel zullen zijn. Als compensatie heb ik een kopje thee geregeld en lekkers als kruidnootjes, Sinterklaasschuimpjes en kerstkoekjes.

7 van de 28 leerlingen is wel heel weinig en ik maak me een beetje zorgen over de afsluiting en hou me voor dat van fouten veel te leren valt en if so: 'I schould celebrate failure', alhoewel ik daar eigenlijk nog niet aan toe ben deze ochtend. Al snel komt de rest van de klas binnen en zijn we om 8:03 op één leerling na compleet en kunnen we na instructie van mijn kant starten met de Bridgit sessie op het SMART Board. De quiz is naar een idee van collega SMART Exemplary Educator Yulia Bondarenko van de SMART Showcase School uit Novosibirsk, Rusland. We hebben allebei vragen gemaakt voor elkaars groep n.a.v. de door de leerlingen gemaakte presentaties en deze uitgewisseld via e-mail. 

In de aanloop naar deze afsluiting hebben mijn leerlingen en de leerlingen van Yulia presentaties gemaakt over hun eigen stad, land en gewoontes. Dit hebben de leerlingen gedaan in de SMART Notebook software, omdat we dit een SMART evenement wilden laten zijn en omdat dit bestandsformaat via SMART Bridgit goed uitgewisseld kan worden tussen de SMART Boards in beide lokalen. Tijdens het project had de klas in Rusland een filmpje op YouTube gezet voor ons en wij hebben dat natuurlijk ook beantwoord met een filmpje.

De leerlingen werkten in groepjes aan een presentatie over één onderwerp. De leerlingen hebben zelf de onderwerpen gekozen en de groepjes hebben elkaar in carroussel geholpen met het bedenken van onderdelen die bij het onderwerp horen en in de presentatie aan bod zouden moeten komen. Vervolgens zijn de leerlingen aan de slag gegaan en hebben ze zoveel mogelijk van de informatie opgezocht en verzameld in hun eigen werkplaats voor het groepje in de elo TeleTOP om daarna de stukken tekst (Engels!), plaatjes en filmpjes in hun presentatie verwerkt. Deze heb ik allemaal samen gevoegd en naar Rusland verstuurd. De Russische klas heeft hetzelfde gedaan en als uitsmijter van dit project hebben we dus een quiz met vragen over elkaars land tegen elkaar gedaan. De Russische leerlingen wisten alle 8 onze vragen en wij wisten er 6 van de 8. De Russische leerlingen hebben dus gewonnen, maar volgens hen was er geen winnaar, omdat onze vragen aan hen makkelijker waren.

En het enthousiasme blijft. Zowel in Rusland als hier stond de dag in het teken van de samenwerking en waren we beide blij dat het gelukt was en kijken alweer uit naar het volgende project. De Russische leerlingen willen ook graag gegevens uitwisselen om op Facebook buiten de klas om verder met elkaar te communiceren. Dit juich ik natuurlijk toe. Daarbij is er al een docent uit Chicago - USA, die de berichten op Facebook heeft gevolgd en aan mij heeft gevraagd of mijn leerlingen iets dergelijks ook zouden willen doen met haar leerlingen. Aan mijn leerlingen heb ik middels een korte enquete ook gevraagd naar hun mening over dit project en of ze nog iets dergelijks zouden willen doen. Iets dergelijks, omdat ze van mij mochten kiezen tussen 'niet uit het boek werken en dus hun aardrijkskundeboeken thuis mochten laten' of 'zonder boek een project als deze doen'. Unaniem kozen de leerlingen voor nog een dergelijk project. Overigens was er niemand die, volgens de afgenomen enquete, moeite had met een extra uur aardrijkskunde om 8:00u s'ochtends … I love my job!

Verzameling reacties van klas #ak2Ha

Klik hier voor de door klas 2Ha gemaakte lessen.
Klik hier voor de door Yulia Bondarenko gemaakte quiz.

Reacties van de leerlingen van Gymnazium #12 - Novosiborsk, Rusland:

«Thank you for the game! We learned a lot about your life and traditions. It was also a good practice. I think you enjoyed the game too» - Dasha 

«Our game was really exciting and cognitive. We find out a lot of interesting information about Holland. I hope such meetings would  be more often. It would be very grateful if we could contact to our friends from Holland» - Iliya

«I like this idea with game. SMART board helped us to connect with another country and our countries became friends. It was very interesting and funny. I think it is good for learning English» - Stas

«I think that game was amazing. Now I have known a lot about Holland. It was like a little trip to that country. It was very helpful for studying English. I want more lessons like that» - Ivan

«My dear Holland friends, This game was very amazing. I want to play such game again at the nearest time.  Good luck and see you soon» - Alex 

«It was our first experience in working with SMART Brigit. I was a facilitator in our class. It was very interesting and sometimes funny» - Anna

«Our meeting with the students from the Netherland was few days ago. It was interesting and fun! Questions from our team were a little harder. As a result we won that game. But still ahead!!!» - Olga

#notebook app for #iPad webinar

De SMART Exemplary Educators (uit EMEA) konden solliciteren naar het geven van een presentatie in de stand van SMART Technologies op The BETT 2013 (Londen, UK) over de Notebook app voor de iPad. Tapani Raitanen uit Finland had de beste sollicitatie en mag naar The BETT om zijn schoolproject met de iPad en de Notebook app toe te lichten. De overige SEEs die mee hadden gedaan werd gevraagd of ze mee wilden doen aan een webinar over de Notebook app. En dat wilde ik natuurlijk wel. Vorig jaar heb ik voor het eerst zelf een webinar gevolgd van SEE Renee Fruge over 'grant writing' en had dus wel een beetje een idee van een webinar.

We zouden de webinar met zes SEEs doen en Ainhoa Marcos (Education Program Manager, EMEA) zou ons introduceren. We hebben via SMART Bridgit een keer eerder samen overlegd en zouden allemaal een eigen stukje doen over de app. Mijn deel was het gebruik buiten de les tijdens excursies en tijdens het reizen om de les mee voor te bereiden. Dit had ik ook in mijn filmpje (zie andere blogpost) gestopt, omdat ik vind dat de kracht van de app en de draagbare iPad daar in zit. Ik heb het gebruik voor leerlingen en QR-codes er later nog aan toegevoegd. 

Voor de webinar gebruikten we het programma GoToMeeting, wat erg handig is en ook goed werkt. We kregen allemaal 8 minuten en ik was klaar in ruim 6 minuten. Mooi gedaan dus. De Engelse taal IRT spreken voor een groep SEEs en ECs (van Engeland tot Rusland waren er 37 bezoekers) van SMART geeft best wat druk, maar het is gelukt. De twitterstream met hashtag #notebookapp liep mee en zo konden we meelezen met de kijkers. De gehele presentatie komt op met EMEA SMART Technologies kanaal van YouTube. De gebruikte Notebook-lessen over de Notebook app voor de iPad zijn te vinden in de SMART Exchange lessendatabase onder de zoekterm: Notebookapp. Mijn les is hier te downloaden.

Foto-opdracht 2.0

Klas 2Ha de eigen omgeving laten bekijken met hun fototoestel of digitale camera van hun mobiele telefoon. De afgelopen periode hebben we het bij aardrijkskunde gehad over duurzaamheid, ecologische voetafdruk etc. en nu moeten de leerlingen proberen om deze begrippen in een foto te vangen. Ze moesten een fotoserie maken van 5 foto's, waarvan één close-up en deze foto's delen via een aangemaakt album op Facebook. Een eis om in groepjes van twee samen te werken is dus dat er minstens één persoon een Facebook-account heeft. De door de leerling aangemaakte albums moeten openbaar worden en vervolgens kunnen die gedeeld worden met mij d.m.v. een e-mail of een tweet met de URL.

Bij de uitvoering blijkt dit ingewikkelder dan gedacht, want het is voor mensen onder de 18 niet mogelijk om fotoalbums te delen in het openbaar. Leerlingen moeten dus of liegen over hun leeftijd of iemand anders bereid vinden om de foto's in een album te plaatsen en te delen. Misschien biedt een Facebook-account voor de klas een uitkomst. Het twitteren en e-mailen van foto's is nl. niet handig bij deze opdracht, omdat de foto's van leerlingen voorzien moeten worden van commentaar, het leuk is als we (de overige leerlingen en ik) kunnen 'liken' en de foto's een serie vormen en dus bij elkaar horen in één album.

Sommigen is het dus gelukt om hun album met me te delen, en anderen nog niet. Dat moeten we dus nog even uitzoeken.

Evengoed. Ik ben met de leerlingen o.a. geweest bij de afvalwaterzuiveringsinstallatie in Alphen aan den Rijn en bij een ecologische boerderij in onze omgeving. Leerlingen konden de daar gemaakte foto's gebruiken voor deze opdracht, maar ook zelf in hun eigen omgeving 'iets' duurzaams vastleggen.

Hieronder een videoverslag van het bezoek aan de ecologische boerderij

#ak2Ha

Vandaag met klas 2Ha op pad geweest naar de afvalwaterzuiveringsinstallatie in Alphen aan den Rijn. Deze keer niet in Alphen-Noord, omdat die naar zeggen te gevaarlijk zou zijn ivm het affakkelen van het geproduceerde methaangas en de machines op het terrein. Op de lokatie van de afvalwaterzuivering waar wij vandaag zijn geweest wordt geen methaangas geproduceerd en is dus een minder gevaarlijk of geen gevaarlijk terrein, dus was ik welkom met mijn klas. 

Het was iets verder fiesten dan leerlingen wellicht gewend zijn, want er was een klein groepje wat er meer dan drie kwartier over heeft gedaan. De meesten waren er binnen een half uur. We werden hartelijk ontvangen door een gepensioneerde medewerker van Waterschap Rijnland en hij heeft een hele leuke en interessante rondleiding gegeven. 

De leerlingen hadden de opdracht gekregen om alles wat ze leren, horen en zien te twitteren onder de hastag #ak2Ha en de inhoudelijk goede tweets verdienen punten die de leerlingen vervolgens bij de toets in kunnen zetten. Mobiele telefoons moesten dus mee en de hotspot van mijn iPhone verzorgde internet voor een enkeling die daar gebruik van wilde maken met z'n tablet. Er werd wild getwitterd, gefilmd, gefotografeerd en aantekeningen gemaakt mbv hun mobiele telefoon. Leerlingen zonder internet mochten de aantekeningen ook thuis pas twitteren of e-mailen. Het heeft 3 e-mails en 177 tweets opgeleverd. Ik heb van de beste tweets een Storify gemaakt. Die kun je hier bekijken.
Ik vond het een groot succes en zie al uit naar de volgende excursie met deze klas!